Agressie, intimidatie of bedreiging door patiënten of naasten hoort niet bij het werk van artsen en andere zorgprofessionals. Toch krijgen veel zorgverleners hiermee te maken, ook online. Daarom lanceert de KNMG samen met zes andere beroepsverenigingen het handelingskader ZorgVeilig.
ZorgVeilig helpt zorgprofessionals om onveilige situaties te herkennen, bespreekbaar te maken en er passend op te reageren. Het kader biedt praktische handvatten: van signaleren en grenzen stellen tot melden, aangifte doen, nazorg en evaluatie. Ook online situaties, zoals bedreiging via sociale media, e-consulten of doxing, komen aan bod.
Met ZorgVeilig geven de beroepsverenigingen een gezamenlijke norm af: als een zorgverlener of collega binnen de behandel- of zorgrelatie in een onveilige situatie terechtkomt of zich onveilig voelt, is handelen nodig om die situatie te stoppen.
“Onveilige situaties mogen nooit als normaal onderdeel van het werk worden gezien. Zorgprofessionals hoeven agressie of bedreiging niet te accepteren en moeten weten wat zij kunnen doen als een situatie onveilig wordt”, zegt Jurriaan Penders, bedrijfsarts en voorzitter van artsenfederatie KNMG.
Het handelingskader werkt met vijf fasen: van een normale situatie tot een crisisfase en de periode daarna. Per fase staat beschreven wat zorgverleners kunnen doen om een situatie te voorkomen, te de-escaleren of te stoppen.
Daarnaast geeft ZorgVeilig uitleg over juridische vragen waar artsen in de praktijk mee te maken kunnen krijgen. Bijvoorbeeld over het opschorten van zorg, het beëindigen van een behandelingsovereenkomst en het beroepsgeheim.
David Baden, SEH-arts en lid van de focusgroep ZorgVeilig, benadrukt waarom het kader nodig is: “Agressie en intimidatie raakt de zorgverlener, collega’s én uiteindelijk ook de zorg voor andere patiënten. Daarom zijn steun, scholing en duidelijke handvatten essentieel.”
ZorgVeilig beschrijft niet alleen wat zorgverleners zelf kunnen doen, maar ook welke randvoorwaarden zorgorganisaties moeten bieden. Werkgevers zijn op grond van de Arbowet verplicht om te zorgen voor een veilige werkomgeving.
De beroepsverenigingen roepen werkgevers, bestuurders en beleidsmakers daarom op om het handelingskader actief te gebruiken en te implementeren. Veilig werken is geen bijzaak, maar een voorwaarde voor goede zorg.
Minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport Mirjam Sterk noemt ZorgVeilig een belangrijke stap naar meer veiligheid voor zorgverleners: “Zorgverleners staan elke dag voor ons klaar. Iedereen verdient een veilige werkomgeving, maar zeker ook als je zorgt voor anderen.”
ZorgVeilig is een initiatief van artsenfederatie KNMG, KNGF, KNMP, KNMT, NAPA, NIP en V&VN, met financiële steun van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.
Ben je arts en wil je reageren op dit artikel, stuur dan een mail naar communicatie@fed.knmg.nl
Lees meer nieuws